
به گزارش روابط عمومی شرکت آب منطقه ای گلستان، عبدالرضا کابلی اظهار کرد: دفتر مطالعات شرکت آب منطقهای گلستان در سه بخش اصلی مطالعات آبهای زیرزمینی، آبهای سطحی و بیلان منابع آب فعالیت میکند و اطلاعات تولید شده در این حوزهها، پایه اصلی برنامه ریزی در مدیریت منابع آب استان است.
وی افزود: در بخش آبهای زیرزمینی، وضعیت چاهها، چشمهها و قنوات به صورت مستمر مورد پایش قرار میگیرد. در حال حاضر ماهانه حدود 267 حلقه چاه مشاهدهای و پیزومتری در سطح استان اندازهگیری میشود و بر اساس تغییرات سطح آب این چاهها، وضعیت آبخوانها و تغییرات حجم ذخایر زیرزمینی مورد ارزیابی قرار میگیرد.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای گلستان گفت: پایش منابع آب زیرزمینی تنها به بررسی کمیت محدود نمیشود و کیفیت منابع نیز بهصورت مستمر رصد میشود. در این بخش حدود 265 منبع شامل چاه، چشمه و قنات در شبکه پایش کیفی قرار دارند و نمونهبرداری از آنها دو بار در سال، در پایان فصل مرطوب(ماه اردیبهشت) و پایان فصل خشک(ماه آبان) انجام میشود.
کابلی ادامه داد: پایش وضعیت منابع آب در دورههای زمانی طولانی معنی دار می شود، زیرا امکان تحلیل روند تغییرات ناشی از برداشتها، تغییر اقلیم و سایر عوامل مؤثر را فراهم میکند. در برخی از منابع آبی استان، دادههای ثبت شده به چند دهه قبل بازمیگردد و این اطلاعات ارزشمند امکان تحلیل دقیق روندهای بلندمدت را فراهم کرده است.
وی با اشاره به فعالیتهای حوزه آبهای سطحی اظهار کرد: در این بخش نیز شبکه گستردهای از ایستگاههای اندازهگیری در سطح استان فعال است. حدود 25 ایستگاه بارانسنجی، 26 ایستگاه تبخیرسنجی، ۶۲ ایستگاه هیدرومتری و چهار ایستگاه پایش کیفی پهنه های آبی به صورت مستمر اطلاعات مورد نیاز را جمعآوری میکنند.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای گلستان افزود: در ایستگاههای هیدرومتری علاوه بر اندازهگیری دبی رودخانهها، پارامترهایی مانند کیفیت آب و میزان رسوب نیز مورد سنجش قرار میگیرد. در شرایط عادی اطلاعات رودخانهها بهصورت روزانه ثبت میشود، اما در زمان وقوع سیلابها، فاصله زمانی اندازهگیریها به چند ساعت کاهش پیدا میکند تا امکان پایش دقیقتر شرایط فراهم شود.
کابلی با بیان اینکه اطلاعات حاصل از این شبکه گسترده پایش در بانک اطلاعاتی استاندارد وزارت نیرو ثبت میشود، گفت: تمام دادههای جمعآوری شده پس از کنترل و صحتسنجی در بانک اطلاعاتی منابع آب کشور ذخیره میشود و علاوه بر استفاده در برنامهریزیهای مدیریتی، در اختیار مراکز علمی، دانشگاهها، مشاوران و پژوهشگران نیز قرار میگیرد.
وی یکی از مهمترین وظایف دفتر مطالعات را تهیه بهنگام سازی منابع آب دانست و اظهار کرد: بیلان آب در واقع مهمترین سند مدیریتی حوزه منابع آب است، زیرا میزان منابع و مصارف آب را مشخص میکند و مبنای تصمیمگیری درباره تخصیصهای جدید، توسعه بهرهبرداری یا اعمال محدودیتها قرار میگیرد.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای گلستان افزود: در فرآیند تهیه بیلان، تمامی مصارف آب شامل چاهها، قنوات، چشمهها، انهار و سر دهنه ها، سدها، آببندانها، به تفکیک مصارف کشاورزی، شرب و صنعت مورد بررسی قرار میگیرد و میزان برداشت واقعی از منابع آب، صرفنظر از میزان مجوزهای صادر شده، محاسبه میشود.
کابلی تصریح کرد: در آماربرداری سراسری دوره ای ، اطلاعات بسیار کاملی از مصارف آب جمعآوری میشود؛ به عنوان مثال برای هر چاه دهها پارامتر مختلف از جمله موقعیت مکانی، عمق، دبی، نوع بهرهبرداری، کیفیت آب و میزان برداشت ثبت و تحلیل میشود تا تصویری دقیق از وضعیت مصارف و منابع آب استان به دست آید.
وی با اشاره به تغییر شرایط منابع آبی استان در دهههای اخیر گفت: بر اساس آمارهای بلندمدت، مجموع پتانسیل منابع آب استان در گذشته حدود دو میلیارد و 485میلیون مترمکعب برآورد میشد که شامل حدود یک میلیارد و ۲۵۰ میلیون مترمکعب منابع آب زیرزمینی و حدود یک میلیارد و ۲۳۵ میلیون مترمکعب منابع آب سطحی بود.
مدیر مطالعات شرکت آب منطقهای گلستان ادامه داد: با توجه به تغییر شرایط اقلیمی، افزایش دما وتبخیر،این ظرفیت به شکل قابل توجهی کاهش یافته و اکنون میزان آب قابل برنامهریزی استان به حدود یک میلیارد و ۷۰۰ میلیون مترمکعب رسیده است.